BouwProfs

De bouw online verbonden.

Plannen voor nieuwe kantoren moeten zo snel mogelijk naar de prullenmand.

Plannen voor nieuwe kantoren moeten zo snel mogelijk naar de prullenbak. Dat is de dringende boodschap van het nog te verschijnen Actieprogramma Leegstand Kantoren. De hiervoor eerder dit jaar ingestelde werkgroep van overheden en bedrijfsleven is gestuit op een enorme planvoorraad aldus Vastgoedmarkt.nl.

‘Als we al die kantoren gaan bouwen, staat over een tijdje de helft van wat er nu staat leeg’, waarschuwt Sacha Klinkhamer. Zij coördineert de werkgroep en vertegenwoordigt daarin het (voormalige) ministerie van VROM.

De officiële presentatie van de bevindingen moet nog komen. Maar op een bijeenkomst voor relaties van de Stec Groep in het Amsterdamse Lloyd Hotel licht Klinkhamer vast een tipje van de sluier op. Het wachten is nu op de handtekening van de minister. De werkgroepleden zelf zijn eruit. Ze hebben vastgesteld dat de huidige leegstand niet ongedaan valt te maken. Dat komt omdat een groei van de vraag niet in zicht is. Klinkhamer: ‘We zijn blij met de extra tijd die de economische recessie ons geeft, veel bouwplannen zijn uitgesteld.’ Ze onderstreept dat alle nieuwbouw die in gebruik komt, direct leidt tot nieuwe leegstand elders. Daarom zouden alleen bouwplannen die iets heel bijzonders toevoegen, nog mogen worden gerealiseerd.

 

Gerben van Dijk is projectmanager bij SBR. In de BouwProfs linkedin groep vraagt hij zich

af of u deze conclusie deelt. Moet de nieuwbouw van kantoren (tijdelijk) helemaal verboden worden om de leegstand te kunnen oplossen? Welke ingrediënten zou het actieprogramma wat u betreft nog meer moeten bevatten?



 

Weergaven: 153

Hierop reageren

Berichten in deze discussie

In principe ben ik het met Sacha Klinkhamer eens. Al vóórdat er sprake was van een crisis werd er gebouwd voor de leegstand. Overigens zie je een soortgelijk effect ook op industrieterreinen. Bedrijven hebben de neiging (wanneer er voldoende budget is) om op zich A locaties te willen vestigen. Begrijpelijk. Hierdoor hebben de oudere terreinen en panden minder aantrekkingskracht en zie je deze langzaam verloederen. Gemeentelijke overheden struikelen over elkaar om bedrijven te lokken. Oplossingen: oude kantoorpanden waar mogelijk ombouwen voor nieuwe doeleinden; oude industriepanden slopen of verfraaien en ombouwen voor nieuwe doeleinden. Oude industrieterreinen aantrekkelijker maken (financiële injectie, betere ontsluiting, opleuken).
Ruik ik daar de eerste spruitjes geur van de planconomie?

Kantoren staan niet voor niets leeg.
Naast de stand van de economie, de verwachting van bedrijven, de veranderingen in noodzakelijke en gewenste werkplekken speelt de economische levensduur van kantoren een doorslaggevende rol.

Kantoren die leeg staan voldoen niet aan de verwachtingen van bedrijven en dit in relatie tot de economische status en verwachtingen.

Laat de markt zijn werk doen en zelf overleefde (economische) gebouwen saneren/ afbreken en de vraag van nu en morgen invullen

Analoog aan de automobielmarkt. Een 2e hands markt voor economisch achterhaalde kantoren en andere bedrijfsgebouwen.
Stoppen met het bouwen van kantoren lijkt een logische conclusie. Maar wat verwachten we dat er met de bestaande voorraad leegstaande kantoren gebeurd? Willen we zo'n afbladderend kantoor op een B-locatie verbouwen? Dwingen we nieuwe bedrijven om die treurige bedrijfsterreinen te bevolken? Wat moeten we met gebouwen die niet ingericht zijn op hedendaagse kantoorconcepten, die energetisch slecht scoren?
Vanuit vastgoedperspectief is het een dramatische conclusie maar misschien zijn we meer gebaat bij enkele nieuwe goed gevulde duurzame kantoren aan de Zuidas dan dat we kantoren op Teleport en Amstel III opkalefateren voordat we ze in 2020 alsnog saneren.
Op deze stellingen ben ik het voor het grootste gedeelte eens. Er worden in Nederland nieuwe kantoorgebouwen gemaakt, waarvan je kan afvragen wat hiervan de toegevoegde waarde is. Voor de andere helft ben ik tegen deze stelling, indien er maar wat gedaan wordt aan de kantoren die leegkomen. Mischien kan er wat verzonnen worden waardoor de huurder of ontwikkelaar voor elk nieuwbouwproject ook een renovatieproject voor rekening neemt?
Het OWAZE-netwerk heeft plannen om bestaande leegstand om te bouwen tot goedkope huisvesting. We willen dat zo ecologisch mogelijk en met inzet van zoveel mogelijk mensen in opleiding zodat het mes aan zoveel mogelijk kanten snijdt. Wie kantoren voor het project "in de aanbieding" heeft horen we graag. OWAZE en de Vos architecten (devosarchitecten.nl)
Bedrijven zullen alleen nog geïnteresseerd zijn in kantoorgebouwen die aan de huidige eisen voldoen. Verouderde kantoren zullen alleen verhuurd worden aan minder kapitaalkrachtige bedrijven en dan waarschijnlijk zeer tijdelijk. Daardoor blijven dat soort gebouwen rafelige verschijnselen.
Een veel betere manier lijkt me om ze om te bouwen tot aantrekkelijke appartementen. Op verouderde bedrijventerreinen kunnen zo meerdere verouderde kantoorgebouwen een aantrekkelijk perspectief worden geboden en het gebied kan weer aantrekkelijk gemaakt worden. De combinatie van wonen en werken heeft meer voordelen die de aandacht verdienen.
Bouwen voor de leegstand en op nieuwe zichtlocaties is zinloos en onverantwoord. Ook vanuit het oogpunt van landschapsaantasting en de verpaupering van de bestaande kantoor locaties is dat het geval. Voer de plannen welke wel kans van slagen hebben zodanig uit dat ze voor de toekomst geschikt zijn te maken voor andere doeleinden. Werk met dragende binnenspouwbladen en creëer op die manier grote vrij indeelbare plattegronden. Wanneer je de hoofddraagconstructie afstemt op bijvoorbeeld de NPR5070 en regelgeving op het gebied van woongebouwen, dan is het gebouw later aan te passen voor andere doeleinden. Ook als beleggingsobject vertegenwoordigt het op die manier een hogere waarde.
Wanneer we de voorstellen van Rino, Michaël, Cees en Ben combineren hebben we volgens mij een redelijke oplossing bedacht.
Verwijderbijdrage

Leegstand van gebouwen is een maatschappelijk kwaad. Er zijn meer en andere gebouwen gerealiseerd, dan waaraan behoefte bestaat. Een mismatch tussen vraag en aanbod. Een falen van de markt. Vaak wordt een beschuldigend vingertje uitgestoken naar de overheid, die een ongelukkige hand in de planologie zou hebben gehad. Te weinig wordt beseft dat juist marktpartijen bij de ontwikkeling en de realisering van bouwprojecten een beslissende stem hebben. Nooit en te nimmer heeft in ons land de overheid iemand gedwongen om een bouwwerk op de markt te brengen. In een vrije markteconomie zetten vraag en aanbod de toon. De overheid stelt ruimtelijke kaders en formuleert economische spelregels. Je kunt het de marktmeester niet verwijten als de marktkooplui te veel tomaten aan de man brengen. Iedere fatsoenlijke sector regelt bij voorkeur zijn eigen zaken zelf. Zo kent de autosector een sloopregeling. De witgoedsector kent een verwijderbijdrage. Lege batterijen worden collectief ingezameld. Op brancheniveau wordt vanuit welbegrepen eigenbelang adequaat omgegaan met maatschappelijke uitdagingen. Een sector die daaraan voorbij gaat, wordt zelf een prooi van maatschappelijke aandacht. Ondertussen neemt het probleem van leegstaande gebouwen extreme proporties aan. De schrikbarende overcapaciteit en de verdere terugval in de vraag maken het probleem met de dag groter. De bouwsector kan zich niet onttrekken aan de maatschappelijke opdracht om hiervoor zelf een afdoende oplossing te realiseren. Niet door met het vingertje naar Den Haag te wijzen, maar door eens kritisch in de spiegel te kijken. Hebben we met z’n allen voldoende oog gehad voor de levensduuraspecten van de bouwproducten die we op de markt gebracht hebben?
Naast collectieve schaamte is het hoog tijd voor een branche-initiatief, waarmee de leegstand in de gebouwde omgeving wordt aangepakt. Om te beginnen via een verwijderbijdrage voor elk nieuw gebouw. Geen fiscale regeling, maar een vorm van brancheregulering. Ontwerpend, installerend en bouwend Nederland zijn zelf verantwoordelijk voor de lifecycle-aspecten van de bouwproducten. Zoals de autosector, de witgoedbranche en de batterijenfabrikanten ook zelf een oplossing bedacht hebben voor de afgedankte producten van hun sector.


Piet M. Oskam, directeur Centrum voor Innovatie van de Bouwkolom (CIB) in Zeist
p.oskam@bouwkolom.org
Die overheid creëren we met z'n allen. Wijs met één vinger naar iemand en drie andere vingers van je hand wijzen terug.... Ik heb tot mijn genoegen nog nooit een vierkante meter voor een overheid, een corporatie of een ontwikkelaar gebouwd (bedrijfseigen gebouwen voor NS uitgezonderd) omdat ik graag ontwerp voor mensen die hun gebouw zelf gaan benutten, en niet als belegging. De reden was ook dat me de grote lijn van demografie, bezopen "waardestijgingen" èn beleggingen versus rentespook maar één conclusie gaf: we zijn bezig met waanzin. Dat blijkt. De crisis is nog lang niet aan zijn einde, want we hebben te maken met een aantal verschijnselen tegelijkertijd. Maar er is wèl veel markt voor goedkope huisvesting. In dat geval lijkt me Collectief Particulier Opdrachtgeverschap een prima zaak om te ondersteuen bij de ombouw van kantoren. Wanneer beginnen we ?
Beste Piet,

best een mooi voorstel. Zo had ik er nog nooit over nagedacht en de vergelijking met andere branches vind ik erg mooi. Daarnaast ben ik het ook de volgende zin eens:

"Naast collectieve schaamte is het hoog tijd voor een branche-initiatief, waarmee de leegstand in de gebouwde omgeving wordt aangepakt."

Ik denk dat wij als bouwprofs best een rol in zo'n initiatief kunnen spelen. Crowd Surfing is anno 2010 enorm wapen. Laten we met z'n allen hier wat aan doen!!!
Ik denk dat het belangrijker is om waarde toe te voegen aan huidige kantoorgebouwen, waardoor deze weer beter in de markt liggen, dan nieuwe kantoren te bouwen wanneer de oude niet meer aan alle eisen voldoen. Door waarde toe te voegen aan huidige (verouderde) kantoorgebouwen, zal er ook minder vraag zijn naar nieuwe kantoren die moeten voldoen aan een hele lijst met eisen. Verouderde kantoren die nu alleen aan minder kapitaalkrachtige bedrijven worden verhuurd, zoals Cees terecht beweerde, kunnen door relatief kleine investeringen veel beter in de markt worden gezet. Door bijvoorbeeld een kantoorgebouw te voorzien van microklimaat, ontstaat er een veel betere verhuurbaarheid/verkoopbaarheid, omdat de voordelen voor de gebruiker en/of investeerder vele malen groter zijn (lager ziekteverzuim, hogere productiviteit, lager energiegebruik). Deze innovatie zal de komende jaren steeds meer toegepast gaan worden in zowel nieuwe als gerenoveerde kantoorgebouwen.

Antwoorden op discussie

RSS

Wie zijn lid van BouwProfs?

© 2018   Gemaakt door Michel Eek.   Verzorgd door

Banners  |  Een probleem rapporteren?  |  Algemene voorwaarden

Google+